Türkiye Pakistan Suudi Arabistan savunma anlaşması kapsamında ilk komite toplantısı İstanbul’da yapılıyor. Gündemde ortak üretim ve bölgesel güvenlik var.

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan savunma komitesi İstanbul’da toplanıyor

Türkiye Pakistan Suudi Arabistan savunma anlaşması kapsamında kurulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi, ilk toplantısını 31 Ağustos 2026’da İstanbul’da yapacak. Üç ülkenin üst düzey siyasi, askerî ve savunma yetkililerinin katılacağı toplantıda güvenlik iş birliğinin yol haritası ele alınacak.

Türkiye Pakistan Suudi Arabistan savunma anlaşması nedir?

Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan tarafından 7 Ağustos 2026’da imzalandı. Anlaşmanın temelinde ortak caydırıcılığın artırılması ve taraflardan birine yönelik silahlı saldırının üç ülkeye yapılmış kabul edilmesi ilkesi bulunuyor.

Bayraktar: Enerji faturalarının yarısından fazlasını devlet karşılıyor

×

Anlaşma yalnızca karşılıklı savunma taahhüdünden oluşmuyor. Üç ülke arasında düzenli siyasi ve askerî istişare mekanizmalarının kurulması, ortak tatbikatların yapılması ve savunma teknolojilerinde iş birliğinin geliştirilmesi de planlanıyor.

Türk yetkililer, anlaşmanın İran veya başka bir ülkeyi hedef almadığını ve Türkiye’nin NATO üyeliği dâhil mevcut uluslararası yükümlülüklerinin yerine geçmediğini açıkladı.

İstanbul’daki toplantıya kimler katılacak?

T.C. Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre toplantıda Türkiye’yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu temsil edecek.

Toplantıya Pakistan ve Suudi Arabistan’dan dışişleri, savunma ve askerî yetkililer de katılacak. Komitenin bu yapısı, üç ülke arasındaki iş birliğinin hem siyasi karar alma hem de askerî uygulama düzeyinde yürütüleceğini gösteriyor.

İlk komite toplantısının gündeminde neler var?

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarının aktardığı programa göre toplantıda öncelikle uluslararası güvenlik gelişmeleri değerlendirilecek. Üç ülkenin savunma kapasitelerinin geliştirilmesi ve silahlı kuvvetler arasındaki birlikte çalışabilirliğin artırılması da gündemde olacak.

Komitenin ele alacağı başlıklar arasında şunlar bulunuyor:

• Savunma sanayisinde ortak üretim
• Araştırma ve geliştirme projeleri
• Askerî kapasite ve birlikte çalışabilirlik
• Uluslararası ve bölgesel güvenlik
• Terörle mücadelede ortak çalışmalar
• Savunma teknolojilerinin geliştirilmesi

Toplantıda alınacak kararların anlaşma kapsamında yürütülecek faaliyetlere stratejik yön vermesi bekleniyor. Ancak toplantının sonuçlarına ilişkin resmî bir bildiri henüz yayımlanmadı.

Ortak savunma maddesi ne anlama geliyor?

Anlaşmada taraflardan birine yönelik silahlı saldırının üç ülkeye karşı yapılmış sayılması öngörülüyor. Bu düzenleme, kamuoyunda NATO Antlaşması’nın kolektif savunmayı düzenleyen 5. maddesine benzetiliyor.

Bununla birlikte, herhangi bir saldırı durumunda verilecek desteğin biçimi tehdidin niteliğine göre belirlenecek. Destek; istihbarat paylaşımı, lojistik yardım, savunma sistemleri veya askerî katkı gibi farklı yöntemleri içerebilecek.

Anlaşmanın imzalanması doğrudan askerî müdahale kararı alındığı anlamına gelmiyor. Üç ülke arasında kriz anlarında izlenecek ortak siyasi ve askerî mekanizmanın oluşturulmasını ifade ediyor.

İstanbul toplantısı neden önemli?

İstanbul’daki toplantı, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın imzalanmasından sonra oluşturulan komitenin ilk resmî buluşması olacak. Bu nedenle görüşmeler, anlaşmanın uygulamaya nasıl geçirileceğini gösterecek ilk adım niteliğinde.

Türkiye’nin gelişmiş savunma sanayisi, Pakistan’ın askerî kapasitesi ve Suudi Arabistan’ın yatırım gücü; ortak üretim ve teknoloji projelerinin toplantının öne çıkan konuları arasında bulunmasına neden oluyor.

Üç ülkenin bundan sonraki süreçte ortak tatbikatlar, savunma projeleri ve düzenli komite toplantıları üzerinden iş birliğini derinleştirmesi bekleniyor. Somut kararlar ise toplantı sonrasında yapılacak resmî açıklamalarla netleşecek.